Uczeni z UJ pracują nad nowym sposobem walki z nowotworami
26 marca 2026, 09:05Naukowcy z Uniwersytetu Jagiellońskiego pracują nad nowym podejściem do walki z rakiem. Ich pomysł polega na zatrzymaniu podziałów komórek nowotworowych poprzez zakłócenie mechanizmów kopiowania i naprawy DNA. Kluczową rolę w tych procesach odgrywa białko PCNA, niezbędne do prawidłowego przebiegu replikacji materiału genetycznego.
Naturalne białko na stan zapalny
4 lutego 2016, 16:04Podwyższanie poziomu naturalnie wytwarzanego białka - tristetraproliny (TTP) - zmniejsza albo chroni myszy przed stanem zapalnym.
Niespodziewane zachowanie domen
21 listopada 2013, 12:38Naukowcy z Oak Ridge National Laboratory poinformowali o zaobserwowaniu niespodziewanego zjawiska w ferroelektrykach. Ferroelektryki znane są ze spontanicznej zmiany polaryzacji pod wpływem pola elektrycznego. Zespół z ORNL wykorzystał tę właściwość, by za pomocą mikroskopu skaningowego utworzyć na ferroelektrykach domeny
Nadmiar nabiału w dzieciństwie zwiększa ryzyko nowotworu
20 grudnia 2007, 11:19Osoby, które w dzieciństwie jedzą dużo nabiału, jako dorośli częściej chorują na nowotwory odbytu.
Zmierzyli (prawie) nic. Fizycy pobili rekord czułości pomiaru energii
13 maja 2026, 08:34Zeptodżul to tyle energii, ile potrzeba, by przesunąć czerwoną krwinkę o nanometr (miliardową część metra) w górę. Brzmi abstrakcyjnie? Fińskim fizykom udało się nie tylko zmierzyć taką energię, ale nawet pobić tę granicę – wykryli sygnał zaledwie 0,83 zeptodżula.
Nowe źródło promieniowania gamma
19 lutego 2016, 10:48Maksim Pszirkow z Moskiewskiego Państwowego Uniwersytetu im. Łomonosowa odkrył nowe źródła promieniowania gamma. Uczony, analizując dane z Fermi Gamma-ray Space Telescope, dowiódł to, co podejrzewano od pewnego czasu - układy podwójne mogą być źródłem wysokoenergetycznego promieniowania gamma.
Leki na chorobę wrzodową zwiększają ryzyko niedoboru witaminy B12
11 grudnia 2013, 13:37Osoby długo stosujące leki na chorobę wrzodową - blokery pompy protonowej (ang. proton pump inhibitors, PPIs) lub blokery receptora H2 (ang. H2RAs) - są narażone na niedobory witaminy B12.
Niebieskie oczy to wynik mutacji
30 stycznia 2008, 11:09Niebieskie oczy to wynik mutacji genetycznej sprzed 6-10 tysięcy lat. Wcześniej wszyscy mieliśmy brązowe oczy – twierdzi profesor Hans Eiberg z Uniwersytetu Kopenhaskiego (Human Genetics).
Dynamiczne czarne dziury można opisać na podstawie klasycznej termodynamiki?
6 lipca 2026, 16:10Czarne dziury od pół wieku uważane są za obiekty, które łączą fizykę ekstremalną z tą najbardziej przyziemną. Już w latach 70. Stephen Hawking i inni fizycy zauważyli, że mechanika czarnych dziur rządzi się prawami przypominającymi zwykłą termodynamikę. Problem w tym, że owe prawa sformułowano dla czarnych dziur w stanie równowagi, czyli takich, które się nie zmieniają. Tymczasem prawdziwe czarne dziury nieustannie ewoluują – rosną, zderzają się, parują. Abhay Ashetkar, Daniel E. Paraizo oraz Jonathan Shu z Pennsylvania State University zaproponowali na łamach Physical Review Letters sposób na przezwyciężenie tego ograniczenia.
Bliżej wyjaśnienia, jak bezdech pogarsza rokowania przy nowotworach
21 marca 2016, 10:59Ostatnie badania pokazują, że bezdech senny może się wiązać z gorszymi rokowaniami w przypadku nowotworów. Najnowsze studia na zwierzętach wskazały na mechanizm, który prawdopodobnie leży u podłoża tego zjawiska.
